Prof. Dr. Daron Acemoğlu: "Yapay Zekanın Merkeziyetçi Ve Salt Bir Otomasyon Teknolojisi Olması Zorunluluk Değil, Bir Tercih

İstanbul Fintech Week 2026'da Prof. Dr. Daron Acemoğlu'ndan Yapay Zekâ ve Finansın Geleceği Üzerine Önemli Açıklamalar

Bex Dijital Cüzdan katkılarıyla düzenlenen İstanbul Fintech Week 2026, finans ve teknoloji dünyasının önde gelen isimlerini bir araya getirdi. Etkinliğin ana sahnesinde konuşan Nobel ödüllü ekonomist Prof. Dr. Daron Acemoğlu, yapay zekâ yatırımları ve finansal sektörün geleceğine dair çarpıcı değerlendirmelerde bulundu.

Yapay Zekâ Yatırımlarında Devasa Artış ve Finansal Riskler

Prof. Dr. Daron Acemoğlu, konuşmasında yapay zekâya aktarılan sermaye miktarının hızla arttığını vurguladı. Tahminlere göre, 2032 yılına gelindiğinde yapay zekâya yapılan yatırımların birkaç trilyon doları, muhtemelen 3 trilyon doları aşacağı öngörülüyor. Bu yatırımların büyük kısmı ise şirketlerin kârlarından değil, borçlanma ve finansal enstrümanlar yoluyla finanse ediliyor.

Yatırımların Geri Dönüşü ve Potansiyel Riskler

Acemoğlu, bu tür büyük yatırımların makul olabilmesi için ABD milli gelirinin yaklaşık yüzde 10’una, yani 1 trilyon dolardan fazla bir getirinin elde edilmesi gerektiğini belirtti. Şu anda öncü yapay zekâ laboratuvarları ve modellerinin toplam gelirinin yaklaşık 200 milyar dolar seviyesinde olduğunu ifade eden Acemoğlu, bu gelirlerin önümüzdeki 5-6 yıl boyunca her yıl yüzde 70 ila 80 oranında büyümesi gerektiğine dikkat çekti.

Beklenen getirilerin gerçekleşmemesi durumunda ise yatırımcıların geri çekilebileceğini, yatırımların yarım kalabileceğini ve bir yapay zekâ çöküşü riskinin ortaya çıkabileceğini belirtti. Ayrıca, açık ağırlıklı (open-weight) modellerle rekabet gibi faktörler nedeniyle mevcut liderlerin beklenen gelirleri elde edememe riski de bulunuyor.

Sermaye ve Emeğin Payında Dengesizlik

Acemoğlu, beklenen getirilerin gerçekleşmesi halinde de elde edilen kazancın büyük kısmının sermaye sahiplerine ve dar bir girişimci zümresine aktarılacağına dikkat çekti. Bu durumun sermaye ile emeğin payında büyük bir dengesizliğe ve derin bir eşitsizlik tablosuna yol açabileceğini vurguladı.

Yapay Zekâda Merkeziyetçilik ve Türkiye İçin Fırsatlar

Prof. Dr. Daron Acemoğlu, yapay zekânın doğasında merkeziyetçi veya yalnızca otomasyon aracı olma zorunluluğu olmadığını belirtti. Bu durumun geliştiricilerin tercihlerinden kaynaklandığını ifade eden Acemoğlu, insan zekâsı ile makine zekâsının birbirini tamamlayıcı şekilde kullanılmasının daha doğru olduğunu savundu.

Çalışan Yanlısı Yapay Zekâ ve Yeni Fırsatlar

Acemoğlu, "çalışan yanlısı yapay zekâ" (pro-worker AI) yaklaşımının önemine değinerek, teknolojinin insan emeğini devre dışı bırakmak yerine çalışanlara yeni görevler, zihinsel yetkinlikler ve karar alma olanakları sunacak şekilde geliştirilmesi gerektiğini söyledi.

Türkiye ve Gelişmekte Olan Ülkeler İçin Uygulama Katmanında Avantaj

Gelişmekte olan ülkeler için temel model katmanında küresel devlerle rekabet etmenin zor olduğunu belirten Acemoğlu, asıl fırsatın uygulama katmanında olduğunu ifade etti. Başarılı yapay zekâ uygulamalarının daha dağıtık ve merkeziyetsiz bir yapıda geliştirileceğini vurgulayan Acemoğlu, yatırımların bu alana yönelmesiyle yapay zekânın daha dengeli bir şekilde dünyaya yayılabileceğini söyledi.

Türkiye gibi ülkeler için inovasyon ve insan yaratıcılığının öne çıktığı uygulama katmanında güçlü bir yer edinmenin mümkün olduğunu belirten Acemoğlu, çalışanları tamamlayan uygulamalar geliştirerek bu dönüşümde avantaj sağlanabileceğini dile getirdi.