Öldükten Sonra Dijital Hesaplarınıza Ne Oluyor? Sosyal Medya, Banka Hesapları ve E-postalar: Kaspersky Araştırdı

Teknoloji baş döndürücü bir hızla gelişirken, dijital ayak izimiz de neredeyse aynı hızla artmaya devam ediyor. Bir taraftan her geçen gün sosyal medya hesaplarına ve e-postalara daha fazla kullanıcı eklenirken, bir taraftan da bazı kullanıcılar ölüm nedeniyle, geride dijital miraslarını bırakıyor. Sosyal medya hesapları, dijital bankacılık hesapları, e-posta uygulamaları, ölen kişilerin dijital mirasını oluşturuyor. Bununla birlikte yeni bir sorun daha çıkıyor; ölen kişilerin geride bıraktıkları dijital hesapları ne kadar güvende?

Rus siber güvenlik şirketi Kaspersky, içinde bulunduğumuz 2024 yılında bu konu hakkında bir araştırma gerçekleştirdi. Kaspersky’nin: “Heyecan, Batıl İnanç ve Büyük Güvensizlik – Küresel Tüketicilerin Dijital Dünya ile İlişkisi’’ (Excitement, Superstition and great Insecurity – How Global Consumers Engage with the Digital World”) konulu ankete katılanların %61’i, ölen kişilerin kimlik hırsızlığına karşı savunmasız olduğuna inanıyor. Yine aynı araştırmada katılımcıların %42’si, bir kişinin yapay zeka kullanılarak çevrimiçi varlığının yeniden oluşturulabilmesini kabul ediyorken, %27’si ise buna karşı çıkıyor. 

Singapur merkezli dijital danışmanlık ve araştırma merkezi Kepios ise dijital kullanıcılara dair gerçekleştirdiği bir raporla, durumun önemine dikkat çekiyor. Dijital 2024 Küresel Genel Bakış Raporu’na göre internet kullanıcılarının %95’i her ay sosyal medya kullanıyor. Aynı rapora göre Temmuz 2023 – Temmuz 2024 arasında dünya genelinde 282 milyon yeni kullanıcı platformlara katıldı. Bu rapor şunu açıkça ortaya koyuyor; daha fazla insan çevrimiçi iletişimde bulundukça ve dijital ayak izi arttıkça, dijital kimliklerin gizliliği ve mirasıyla ilgili endişeler de büyüyor.

 %69 Oranında katılımcı ölen kişilerin çevrimiçi varlıklarının yapay zekâ ile yeniden oluşturulabileceğine hemfikir. %70 Oranında bir katılımcı ise artık hayatta olmayan kişilere ait fotoğraf, video gibi paylaşımların yakın çevrelerini üzebileceğine inanıyor. 

Şu hâlde insanların öldükten sonra dijital izlerini kontrol altında tutabilmesi için alabilecekleri tek önlem, ölmeden önce vasiyetnamelerinde bu konuya yer vermeleri oluyor. Katılımcıların %62’si ise çevrimiçi varlığı olan herkesin, vasiyetname ile sosyal medya ve dijital hesaplarına ne yapılacağını belirlemesinde hemfikir.

Kaspersky’den web içerik uzmanı Anna Larkina’ya göre ise, insanlar günlük çevrimiçi faaliyetler sırasında dijital ayak izlerini yönetmeyi göz ardı ediyor. Larkina konuya şu sözleriyle açıklık getiriyor: ‘’ Anket sonuçları, kritik bir noktayı vurguluyor: Katılımcıların önemli bir kısmı, çalınan kimliklerin kullanıcılar veya sevdikleri için büyük kişisel sorunlara yol açabileceğinin farkında. Bu riskler göz önüne alındığında, gizliliği artıran ve dijital kimlikleri koruyan proaktif önlemler almak akıllıca oluyor. Böylece, bireyler çevrimiçi varlıklarının her durumda güvenli ve saygılı kalmasını sağlayabili.”

Teknoloji baş döndürücü bir hızla gelişirken, dijital ayak izimiz de neredeyse aynı hızla artmaya devam ediyor. Bir taraftan her geçen gün sosyal medya hesaplarına ve e-postalara daha fazla kullanıcı eklenirken, bir taraftan da bazı kullanıcılar ölüm nedeniyle, geride dijital miraslarını bırakıyor. Sosyal medya hesapları, dijital bankacılık hesapları, e-posta uygulamaları, ölen kişilerin dijital mirasını oluşturuyor. Bununla birlikte yeni bir sorun daha çıkıyor; ölen kişilerin geride bıraktıkları dijital hesapları ne kadar güvende?

Rus siber güvenlik şirketi Kaspersky, içinde bulunduğumuz 2024 yılında bu konu hakkında bir araştırma gerçekleştirdi. Kaspersky’nin: “Heyecan, Batıl İnanç ve Büyük Güvensizlik – Küresel Tüketicilerin Dijital Dünya ile İlişkisi’’ (Excitement, Superstition and great Insecurity – How Global Consumers Engage with the Digital World”) konulu ankete katılanların %61’i, ölen kişilerin kimlik hırsızlığına karşı savunmasız olduğuna inanıyor. Yine aynı araştırmada katılımcıların %42’si, bir kişinin yapay zeka kullanılarak çevrimiçi varlığının yeniden oluşturulabilmesini kabul ediyorken, %27’si ise buna karşı çıkıyor. 

Singapur merkezli dijital danışmanlık ve araştırma merkezi Kepios ise dijital kullanıcılara dair gerçekleştirdiği bir raporla, durumun önemine dikkat çekiyor. Dijital 2024 Küresel Genel Bakış Raporu’na göre internet kullanıcılarının %95’i her ay sosyal medya kullanıyor. Aynı rapora göre Temmuz 2023 – Temmuz 2024 arasında dünya genelinde 282 milyon yeni kullanıcı platformlara katıldı. Bu rapor şunu açıkça ortaya koyuyor; daha fazla insan çevrimiçi iletişimde bulundukça ve dijital ayak izi arttıkça, dijital kimliklerin gizliliği ve mirasıyla ilgili endişeler de büyüyor.

 %69 Oranında katılımcı ölen kişilerin çevrimiçi varlıklarının yapay zekâ ile yeniden oluşturulabileceğine hemfikir. %70 Oranında bir katılımcı ise artık hayatta olmayan kişilere ait fotoğraf, video gibi paylaşımların yakın çevrelerini üzebileceğine inanıyor. 

Şu hâlde insanların öldükten sonra dijital izlerini kontrol altında tutabilmesi için alabilecekleri tek önlem, ölmeden önce vasiyetnamelerinde bu konuya yer vermeleri oluyor. Katılımcıların %62’si ise çevrimiçi varlığı olan herkesin, vasiyetname ile sosyal medya ve dijital hesaplarına ne yapılacağını belirlemesinde hemfikir.

Kaspersky’den web içerik uzmanı Anna Larkina’ya göre ise, insanlar günlük çevrimiçi faaliyetler sırasında dijital ayak izlerini yönetmeyi göz ardı ediyor. Larkina konuya şu sözleriyle açıklık getiriyor: ‘’ Anket sonuçları, kritik bir noktayı vurguluyor: Katılımcıların önemli bir kısmı, çalınan kimliklerin kullanıcılar veya sevdikleri için büyük kişisel sorunlara yol açabileceğinin farkında. Bu riskler göz önüne alındığında, gizliliği artıran ve dijital kimlikleri koruyan proaktif önlemler almak akıllıca oluyor. Böylece, bireyler çevrimiçi varlıklarının her durumda güvenli ve saygılı kalmasını sağlayabili.”

Kaspersky uzmanları kullanıcıların gizliliği için şu önerilerde bulunuyor:

1. Modern bir güvenlik çözümü kullanmak, uygulamaların hangi kişisel verileri işlediğini izlemeyi ve gerektiğinde veri toplamayı sınırlandırmayı kolaylaştırır.

2. İşletim sistemi, tarayıcı ve tüm güvenlik yazılımlarını güncel tutmak fark yaratır. Güncellemeler genellikle istismar edilebilecek güvenlik açıkları için yamalar içerir.

3. Tüm çevrimiçi hizmetler hangi verilerini topladıklarını ve bunları nasıl kullandıklarını açıkça belirtmediğinden, çevrimiçi gizlilik denetleyicisinin talimatlarını izlemek, çevrimiçi olarak paylaşılan bilgi miktarını sınırlamaya yardımcı olacaktır. 

Kaspersky’nin “Heyecan, Batıl İnanç ve Büyük Güvensizlik - Küresel Tüketiciler Dijital Dünyayla Nasıl Etkileşime Geçiyor?” raporunun tamamına bu bağlantıdan ulaşabilirsiniz.